Theo cáo trạng, mỏ cát số 41 được UBND tỉnh Thanh Hóa cấp phép cho Công ty Cổ phần (CP) Thương mại Đức Lộc. Trong số các thành viên góp vốn để khai thác tài nguyên tại mỏ cát số 41 có cả bị cáo Trịnh Xuân Thành. Công suất khai thác ban đầu của mỏ cát số 41 là 20.000 m³/năm, điều chỉnh còn 10.000 m³/năm vào ngày 18/9/2019.

Ngày 1/4/2019, bị cáo Thoan đã trực tiếp nhận thầu khai thác mỏ cát trên đối với Công ty CP Thương mại Đức Lộc. Mặc dù Thoan biết rất rõ vị trí, công suất, trữ lượng được khai thác nhưng vẫn thuê công nhân, tàu thuyền; mua máy móc, thiết bị khai thác cát không đúng với nội dung giấy phép được cấp.

Từ tháng 10/2020 đến 31/5/2022, bị cáo Lê Thị Thoan và Trịnh Xuân Thành đã tổ chức, chỉ đạo Nguyễn Trọng Giang và nhiều người khác khai thác tổng khối lượng 1.125.198,3 m³. Trong đó, khối lượng cát vượt công suất, trữ lượng không đúng với giấy phép là gần 1,1 triệu m³, có giá trị khoáng sản là 95,5 tỉ đồng.

Ngày 12/6/2022, Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an tỉnh Thanh Hóa phát hiện, bắt quả tang 5 tàu hút cát trái phép ngay sát ranh giới mỏ cát số 41. Đây là những người được Lê Thị Thoan thuê hút cát tại các vị trí trong và ngoài mỏ cát số 41, rồi bơm lên bãi chứa với tiền công từ 250.000-500.000 đồng/tàu.

Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an tỉnh Thanh Hóa sau đó đã khởi tố vụ án, khởi tố và bắt tạm giam 3 bị cáo trên về tội “vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên”.

Với hành vi trên, Hội đồng Xét xử tuyên phạt Lê Thị Thoan 30 tháng tù; Trịnh Xuân Thành 36 tháng tù; Nguyễn Trọng Giang 9 tháng tù nhưng cho hưởng án treo.