Bỏ tên gọi theo cách đánh và lấy tên mới gắn với truyền thống lịch sử

Theo đó, Thanh Hóa có 49 đơn vị hành chính cấp xã mới ở 9 huyện thị, thành phố đã bỏ cách đánh số, lấy tên địa danh nổi tiếng, gắn với truyền thống văn hóa lịch sử địa phương.

Cụ thể, tại huyện Hà Trung hiện có 19 xã, thị trấn. Theo phương án trước đó, sau sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã sẽ còn 5 xã, với tên gọi dự kiến từ Hà Trung 1 đến Hà Trung 5.

Thực hiện Nghị quyết số 648/NQ-HĐND ngày 28/4/2025 của HĐND tỉnh về việc sửa đổi một số nội dung của Nghị quyết số 646/NQ-HĐND ngày 25/4/2025 của HĐND tỉnh về chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Thanh Hóa năm 2025, cùng với 44 đơn vị hành chính cấp xã hình thành sau sắp xếp của 8 huyện, thị xã, thành phố, 5 đơn vị hành chính cấp xã hình thành sau sắp xếp của huyện Hà Trung được sửa đổi tên gọi như sau: Xã Hà Trung 1, sửa đổi thành xã Hà Trung; xã Hà Trung 2, sửa đổi thành xã Tống Sơn; xã Hà Trung 3, sửa đổi thành xã Hà Long; Xã Hà Trung 4, sửa đổi thành xã Hoạt Giang; Xã Hà Trung 5, sửa đổi thành xã Lĩnh Toại.

Trong đó tên xã Tống Sơn gợi nhắc đến một giai đoạn lịch sử của huyện Hà Trung. Theo một số tài liệu ghi chép Tống Sơn là đất xuất tích của triều Nguyễn. Năm Gia Long thứ 3 (1804), Tống Sơn được gọi là quý huyện, Gia Miêu được gọi là quý hương. Về sau, huyện Tống Sơn được đổi thành phủ Hà Trung.

Tại huyện Yên Định, trước đó dự kiến thực hiện phương án sắp xếp 25 xã, thị trấn và một phần địa giới hành chính của xã Thiệu Long thuộc huyện Thiệu Hóa thành 7 xã với tên gọi từ xã Yên Định 1 đến xã Yên Định 7. Tuy nhiên, thực hiện chỉ đạo của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Huyện ủy Yên Định đã tổ chức hội nghị triển khai một số nhiệm vụ trong thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã trên địa bàn huyện; thảo luận về tên gọi các đơn vị hành chính cấp xã mới gắn với truyền thống lịch sử, văn hóa của địa phương; đồng thời tổ chức lấy ý kiến Nhân dân về tên gọi mới của các xã sau thành lập.

Cụ thể: Điều chỉnh tên gọi như sau: Xã Yên Định 1 thành xã Yên Định; Xã Yên Định 2 thành xã Yên Trường; Xã Yên Định 3 thành xã Yên Phú; Xã Yên Định 4 thành xã Quý Lộc; Xã Yên Định 5 thành xã Yên Ninh; Xã Yên Định 6 thành xã Định Tân. Xã Yên Định 7 thành xã Định Hòa.

Đối với huyện Hoằng Hoá hiện có 36 xã, thị trấn, diện tích tự nhiên hơn 203,85 km2, quy mô dân số 265.144 người. Theo phương án trước đó, sau sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, huyện Hoằng Hoá được chia thành 8 xã với tên gọi dự kiến từ Hoằng Hoá 1 đến Hoằng Hoá 8.

Tuy nhiên, trước nhiều ý kiến băn khoăn và kiến nghị của Nhân dân về việc đặt tên gọi gắn số thứ tự, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ đã có công văn chỉ đạo về tên gọi của đơn vị hành chính cấp xã hình thành sau sắp xếp ở một số địa phương trong tỉnh. Theo đó, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ yêu cầu một số địa phương trong tỉnh khẩn trương họp bàn kỹ càng, thấu đáo để thống nhất lại tên gọi của đơn vị hành chính cấp xã mới và không được trùng với tên của đơn vị hành chính cấp xã khác của tỉnh.

Thực hiện chỉ đạo trên, Ban Thường vụ Huyện uỷ Hoằng Hoá đã tổ chức hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ huyện mở rộng để thảo luận về tên gọi các đơn vị xã mới sau sáp nhập. Tại cuộc họp, các đại biểu cơ bản thống nhất cao bỏ phương án đặt tên xã gắn với số thứ tự; chọn phương án đặt tên xã mới theo tên xã cũ, trong đó có 1 xã khu vực trung tâm lấy tên Hoằng Hoá.

Theo đó, tên 8 xã theo phương án mới dự kiến là: Xã Hoằng Hoá (gồm thị trấn Bút Sơn, xã Hoằng Đức, Hoằng Đồng, Hoằng Đạo, Hoằng Hà, Hoằng Đạt); Xã Hoằng Tiến (gồm xã Hoằng Yến, Hoằng Tiến, Hoằng Hải, Hoằng Trường); Xã Hoằng Thanh (gồm xã Hoằng Đông, Hoằng Thanh, Hoằng Ngọc, Hoằng Phụ); Xã Hoằng Lộc (gồm xã Hoằng Thịnh, Hoằng Thái, Hoằng Lộc, Hoằng Thành, Hoằng Trạch, Hoằng Tân); Xã Hoằng Châu (gồm xã Hoằng Thắng, Hoằng Phong, Hoằng Lưu, Hoằng Châu); Xã Hoằng Sơn (gồm xã Hoằng Trinh, Hoằng Sơn, Hoằng Xuyên, Hoằng Cát); Xã Hoằng Phú (gồm xã Hoằng Phú, Hoằng Quý, Hoằng Kim, Hoằng Trung) Xã Hoằng Giang (gồm xã Hoằng Xuân, Hoằng Giang, Hoằng Quỳ, Hoằng Hợp).

Lấy tên quen thuộc gắn bó với bao thế hệ Nhân dân

Tại thị xã Bỉm Sơn, HĐND thị xã đã tổ chức Kỳ họp thứ 15 (kỳ họp chuyên đề) để thông qua chủ trương thành lập 2 phường mới là Bỉm Sơn và Quang Trung. Phường Bỉm Sơn được thành lập trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số các phường: Ba Đình, Lam Sơn, Đông Sơn và xã Hà Vinh thuộc huyện Hà Trung. Phường Quang Trung được thành lập trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích tự nhiên và quy mô dân số các phường: Bắc Sơn, Ngọc Trạo, Phú Sơn và xã Quang Trung.

Trong đó, “Bỉm Sơn” là tên gọi quen thuộc, gắn bó với bao thế hệ Nhân dân, đồng thời là thương hiệu địa phương nổi bật trong ngành công nghiệp... Việc giữ tên gọi này thể hiện sự trân trọng quá khứ, đồng thời khẳng định định hướng phát triển bền vững trên nền tảng lịch sử.

“Quang Trung” là tên của người anh hùng áo vải Quang Trung - Nguyễn Huệ. Cách đây 236 năm, vào mùa xuân năm Kỷ Dậu 1789, trên đường hành quân thần tốc ra Bắc Hà, vua Quang Trung và nghĩa quân Tây Sơn đã dừng chân tại mảnh đất Bỉm Sơn để chiêu binh luyện tướng, tập kết quân lương, luận bàn kế sách và làm nên chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa vang dội. Chiến thắng ấy được ghi tạc vào lịch sử chống giặc ngoại xâm, giành lại giang sơn của dân tộc ta.

Đối với thị xã Nghi Sơn, HĐND thị xã khóa XX tổ chức Kỳ họp thứ 21 (kỳ họp chuyên đề) xem xét, quyết nghị chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã trên địa bàn thị xã Nghi Sơn.

Tại kỳ họp, sau khi xem xét, thảo luận, HĐND thị xã Nghi Sơn đã quyết nghị, tán thành chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã trên địa bàn thị xã Nghi Sơn với 100% đại biểu tán thành.

Theo phương án trước đó, sau sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, thị xã Nghi Sơn được chia thành 10 phường, xã (gồm 8 phường và 2 xã), giảm 20 xã, phường với tên gọi dự kiến từ Nghi Sơn 1 đến Nghi Sơn 10.

Tuy nhiên, thực hiện chỉ đạo của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, ngay trong sáng 27/4/2025, Ban Thường vụ Thị ủy Nghi Sơn đã tổ chức hội nghị cán bộ chủ chốt thị xã và các xã, phường để thảo luận về tên gọi các đơn vị hành chính cấp xã mới theo yếu tố gắn với truyền thống lịch sử, văn hóa của địa phương; đồng thời tổ chức lấy ý kiến Nhân dân.

Theo Phương án số 161/PA-UBND của UBND thị xã, tên 10 phường, xã sau sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, gồm: Phường Ngọc Sơn (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng phường Hải Châu, phường Hải Ninh, xã Thanh Thủy và xã Thanh Sơn); Phường Tân Dân (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng phường Hải An, phường Tân Dân và xã Ngọc Lĩnh); Phường Hải Lĩnh (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng phường Hải Lĩnh, phường Ninh Hải và xã Định Hải); Phường Tĩnh Gia (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng phường Hải Hòa, xã Hải Nhân, phường Bình Minh và phường Hải Thanh); Phường Đào Duy Từ (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng 2 phường Nguyên Bình và Xuân Lâm); Phường Hải Bình (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng 3 phường Hải Bình, Tĩnh Hải và Mai Lâm).

Phường Trúc Lâm (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng phường Trúc Lâm, xã Tùng Lâm, xã Phú Lâm và xã Phú Sơn); Phường Nghi Sơn (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng phường Hải Thượng, xã Hải Hà và xã Nghi Sơn); Xã Các Sơn (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng 2 xã Các Sơn và Anh Sơn); Xã Trường Lâm (trên cơ sở sắp xếp nguyên trạng 2 xã Tân Trường và Trường Lâm).

Không chỉ phù hợp yếu tố truyền thống lịch sử, văn hóa của địa phương, tên các phường, xã mới được nghiên cứu kỹ lưỡng, dễ đọc, dễ nhớ, ngắn gọn, bảo đảm tính hệ thống, khoa học; thể hiện tinh thần đoàn kết của Nhân dân đối với đơn vị hành chính mới sau sắp xếp …

Trước đó, huyện Ngọc Lặc có phương án sắp xếp để hình thành 6 đơn vị hành chính cấp xã mới theo số thứ tự từ xã Ngọc Lặc 1 đến xã Ngọc Lặc 6. Sau đó,  HĐND huyện đã thống nhất đã sửa đổi Xã Ngọc Lặc 1 thành xã Ngọc Lặc; Xã Ngọc Lặc 2 sửa đổi thành xã Thạch Lập; Xã Ngọc Lặc 3 sửa đổi thành xã Ngọc Liên; Xã Ngọc Lặc 4 sửa đổi thành xã Minh Sơn; Xã Ngọc Lặc 5 sửa đổi thành xã Nguyệt Ấn; Xã Ngọc Lặc 6 sửa đổi thành xã Kiên Thọ.