Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp và trực tuyến. Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng chủ trì hội nghị tại điểm cầu Bộ Tài chính.

Báo cáo tại hội nghị cho thấy, thực hiện Kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ về việc xây dựng các nghị định phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền gắn với việc thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, Bộ Tài chính đã tập trung rà soát 24 lĩnh vực quản lý Nhà nước của Bộ và xác định có 563 nội dung, nhiệm vụ, thẩm quyền đề xuất phân cấp, phân quyền, sắp xếp chính quyền địa phương 2 cấp thuộc 233 VBQPPL, gồm: 32 Luật; 2 Pháp lệnh; 14 Nghị quyết của Quốc hội; 84 Nghị định; 6 Quyết định của Thủ tướng Chính phủ và 95 Thông tư của Bộ trưởng, trong đó:

Có 58 nội dung đã thực hiện tại các luật, nghị quyết đã được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 8 (tháng 10/2024) và các văn bản hướng dẫn thi hành, trong đó liên quan đến các lĩnh vực: quy hoạch (9 nội dung), đầu tư (7 nội dung), quản lý sử dụng tài sản công (2 nội dung), đấu thầu (3 nội dung), ngân sách Nhà nước (3 nội dung), chứng khoán (1 nội dung), dự trữ quốc gia (1 nội dung), quản lý doanh nghiệp, kinh tế tập thể, hộ kinh doanh (2 nội dung), cơ chế, chính sách đặc thù phát triển các địa phương (30 nội dung).

Còn lại 505 nội dung nhiệm vụ, thẩm quyền đề xuất phân cấp, phân quyền và chính quyền 2 cấp.

Tại hội nghị, Bộ Tài chính gửi các bộ, cơ quan ở Trung ương và các địa phương về 5 Nghị định (ngoài ra còn 1 Nghị định soạn thảo theo quy trình mật) và 7 Thông tư để thực hiện phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng chủ trì hội nghị tại điểm cầu Bộ Tài chính. Ảnh: TC

Phát biểu tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng đề nghị đại diện các bộ, cơ quan Trung ương, lãnh đạo các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nghiên cứu và có ý kiến tập trung vào các nội dung:

Cho ý kiến về những nội dung phân cấp, phân quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ cho Bộ, cơ quan ngang Bộ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ và Hội đồng Nhân dân, UBND, Chủ tịch UBND; của Bộ, cơ quan ngang Bộ, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ cho Hội đồng Nhân dân, UBND, Chủ tịch UBND; của Hội đồng Nhân dân, UBND, Chủ tịch UBND cấp tỉnh cho Hội đồng Nhân dân, UBND, Chủ tịch UBND cấp xã; những nội dung phân định thẩm quyền của cấp huyện xuống cấp xã hoặc chuyển lên cấp tỉnh tại các dự thảo Nghị định, Thông tư thuộc lĩnh vực quản lý Nhà nước của Bộ Tài chính và đề xuất bổ sung (nếu có).

Đánh giá tính hợp lý, tính khả thi đối với những nội dung được phân cấp, phân quyền và những thủ tục hành chính dự kiến được sửa đổi, bổ sung tại các dự thảo Nghị định, Thông tư. Trường hợp những nội dung phân cấp, phân quyền có thể phát sinh vướng mắc trong quá trình triển khai thực hiện sau khi ban hành, đề nghị các bộ, cơ quan, địa phương đưa ra kiến nghị để chỉnh lý tại các dự thảo văn bản cho phù hợp với thực tiễn.

Đề xuất, sửa đổi chính sách và thủ tục hành chính để đẩy mạnh hơn nữa nội dung phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa phương.

“Bộ Tài chính rất mong nhận được những ý kiến góp ý cụ thể, trên tinh thần thẳng thắn, xây dựng, vì mục tiêu “phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa phương không chỉ là mệnh lệnh hành chính mà còn là định hướng chiến lược nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả của hệ thống chính trị, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới”, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh.

Tại hội nghị, đại diện các địa phương bày tỏ thống nhất cao với các dự thảo văn bản Bộ Tài chính xin ý kiến, đồng thời có ý kiến tham gia sôi nổi, trách nhiệm về các nội dung liên quan.

Đại diện UBND TP Hà Nội thống nhất và đánh giá cao Bộ Tài chính trong thời gian rất ngắn đã dự thảo các nội dung quy định bao quát và phân định rõ nhiệm vụ, thẩm quyền của cấp huyện, cấp tỉnh, cấp xã liên quan đến lĩnh vực tài chính.

Đại diện UBND TP Hải Phòng đề nghị Bộ Tài chính nghiên cứu, có hướng thống nhất quan điểm khi bỏ cấp huyện thì những nhiệm vụ nào ở cấp huyện chuyển về cấp xã, nguyên tắc chung là nhiệm vụ nào cấp huyện đang thực hiện thì chuyển về cấp xã, nhiệm vụ nào xã không thực hiện được mới chuyển về cấp tỉnh.

Đối với vấn đề thoái vốn, địa phương kiến nghị giao thẩm quyền cho địa phương thực hiện việc sắp xếp, thoái vốn Nhà nước tại doanh nghiệp.

Các đại biểu phát biểu tại hội nghị. Ảnh: TC

Một vấn đề nhiều địa phương quan tâm tại hội nghị là phương án xử lý, quản lý tài sản công sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp để đảm bảo hiệu quả, tránh lãng phí. Trong đó, đại diện UBND Đà Nẵng kiến nghị Chính phủ, các bộ, ngành địa phương tham mưu ban hành sửa đổi, bổ sung Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, các Nghị định hướng dẫn thi hành. Đồng thời, đề nghị Bộ Tài chính xem xét, sắp xếp, điều chỉnh mô hình kho bạc Nhà nước đồng bộ với địa phương sau sáp nhập để tạo điều kiện thuận lợi trong quá trình quản lý tài chính, ngân sách giữa các cơ quan tài chính, thuế, hải quan, kho bạc và chính quyền địa phương.

Đại diện UBND tỉnh Thái Nguyên cũng cho rằng, tới đây, nhu cầu điều chuyển tài sản dôi dư từ các địa phương sau sắp xếp, sáp nhập sẽ rất lớn. Đề nghị Bộ Tài chính quan tâm vấn đề này.

Trả lời ý kiến đại biểu về nội dung này, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng nêu quan điểm, không có công thức chung nào về việc chuyển nhiệm vụ này lên tỉnh, nhiệm vụ kia về xã. Hơn nữa, cách thức thực hiện tại mỗi địa phương lại khác nhau. Tuy nhiên, có thể bám vào nguyên tắc “phân cấp triệt để xuống địa phương”, “địa phương quyết, địa phương làm và địa phương chịu trách nhiệm”.

Hai là theo tiêu chí nơi nào thực hiện dễ và hiệu quả hơn thì nơi đó sẽ thực hiện, “tỉnh làm tốt hơn thì để ở tỉnh, xã làm tốt hơn thì chuyển về xã”, Bộ trưởng nêu quan điểm.

Kết luận hội nghị, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng giao các đơn vị thuộc Bộ chủ trì xây dựng các văn bản nghiên cứu kỹ lưỡng, tiếp thu tối đa để hoàn thiện dự thảo Nghị định, gửi xin ý kiến thẩm định của Bộ Tư pháp để trình Chính phủ ký ban hành theo đúng tiến độ được giao.

Để đảm bảo kịp trình Chính phủ trước ngày 30/5/2025, Bộ Tài chính đề nghị Bộ Tư pháp, Văn phòng Chính phủ quan tâm, phối hợp trong công tác thẩm định, cho ý kiến, xin ý kiến thành viên Chính phủ để Bộ Tài chính có cơ sở tiếp thu, hoàn thiện để trình Chính phủ ký ban hành theo quy định của Luật Ban hành VBQPPL.