Theo Bộ Y tế, sau 8 năm thi hành Nghị định số 93/2016/NĐ-CP ngày 1/7/2016 của Chính phủ, quy định về điều kiện sản xuất mỹ phẩm và các văn bản hướng dẫn có liên quan, đã bộc lộ một số hạn chế, bất cập.

Trong đó, sau khi Việt Nam ký kết Hiệp định về hệ thống hòa hợp ASEAN trong quản lý mỹ phẩm, hình thức quản lý mỹ phẩm chuyển từ tiền kiểm (đăng ký) sang hậu kiểm (công bố). Tuy nhiên, nhiều đơn vị kinh doanh không thuộc thẩm quyền quản lý của ngành y tế nên rất khó khăn khi thực hiện kiểm tra, giám sát, trong khi các đơn vị này vi phạm pháp luật kinh doanh mỹ phẩm.

Hơn nữa, kinh doanh mỹ phẩm thuộc nhóm kinh doanh không điều kiện (kinh doanh có điều kiện chỉ áp dụng với sản xuất mỹ phẩm) nên gây khó khăn không nhỏ trong công tác kiểm tra, giám sát chất lượng mỹ phẩm. Việc triển khai lấy mẫu tại các cơ sở kinh doanh (không thuộc ngành y tế cấp phép) còn gặp nhiều khó khăn do chưa có sự đồng thuận của các cơ sở kinh doanh.

Trong dự thảo tờ trình, Bộ Y tế nêu rõ, nội dung cơ bản của dự thảo Nghị định là thực hiện chủ trương chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát, chuyển việc quản lý điều kiện kinh doanh từ cấp phép, chứng nhận sang thực hiện công bố điều kiện kinh doanh và hậu kiểm, cắt giảm thủ tục hành chính và thực hiện Hiệp định về hệ thống hòa hợp ASEAN trong quản lý mỹ phẩm.

Lực lượng Quản lý thị trường Hưng Yên kiểm tra hộ kinh doanh trên địa bàn. Ảnh minh họa: dms.gov.vn

Đáng chú ý, dự thảo Nghị định bổ sung quy định mới về kiểm tra, giám sát an toàn, chất lượng mỹ phẩm sau khi công bố.

Cụ thể, trong thời gian 1 tháng kể từ ngày công bố thông tin về sản phẩm mỹ phẩm, Sở Y tế có trách nhiệm rà soát hồ sơ của sản phẩm mỹ phẩm đã được công bố các nội dung về tính thống nhất của thông tin kê khai trên phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm với các tài liệu trong hồ sơ công bố, giấy ủy quyền (nếu có), CFS (nếu có), giấy chứng nhận thực hành tốt sản xuất mỹ phẩm (CGMP) hoặc Giấy chứng nhận ISO 22716 của cơ sở sản xuất, thành phần công thức mỹ phẩm kê khai trong hồ sơ công bố... và xử lý đối với các trường hợp hồ sơ công bố không đúng quy định.

Đối với các sản phẩm mỹ phẩm làm trắng da, nhuộm tóc, uốn tóc, duỗi tóc, ngăn ngừa rụng tóc, khử mùi, chống nắng, chống nhăn, sản phẩm mỹ phẩm dùng cho răng, niêm mạc miệng, sản phẩm mỹ phẩm giảm mụn, ngăn ngừa mụn, sản phẩm mỹ phẩm có tính năng công dụng mới… trong thời hạn 3 tháng kể từ thời điểm công bố trên hệ thống điện tử quản lý mỹ phẩm, cổng thông tin điện tử hoặc trang thông tin điện tử của Sở Y tế, Cổng Thông tin một cửa quốc gia, cơ sở công bố phải gửi nhãn sản phẩm, hồ sơ thông tin sản phẩm mỹ phẩm (PIF) đến Sở Y tế để kiểm tra, đối chiếu sự phù hợp của sản phẩm mỹ phẩm đã công bố.

Đối với sản phẩm mỹ phẩm làm trắng da, phấn rôm, mỹ phẩm chống nắng, mỹ phẩm có nhãn hoặc hướng dẫn sử dụng cho phụ nữ có thai hoặc trẻ em, trong thời gian 30 ngày kể từ ngày sản phẩm mỹ phẩm được đưa ra lưu thông, cơ sở công bố phải gửi mẫu mỹ phẩm kèm tiêu chuẩn chất lượng và phương pháp kiểm nghiệm đến cơ sở kiểm nghiệm độc lập đạt thực hành tốt phòng thí nghiệm (Good Laboratory Practice - GLP) hoặc được công nhận phù hợp với tiêu chuẩn ISO/IEC 17025 để kiểm tra chất lượng sản phẩm mỹ phẩm.

Bên cạnh đó, dự thảo quy định chi tiết về kiểm tra theo kế hoạch và kiểm tra đột xuất. Nội dung kiểm tra bao gồm: Điều kiện sản xuất, ghi nhãn, quảng cáo, công bố, giải quyết khiếu nại, thu hồi.

Thứ tự ưu tiên kiểm tra căn cứ vào mức độ rủi ro (sản phẩm trắng da, nhuộm tóc, chống nắng, dùng cho trẻ em, phụ nữ mang thai).

Như vậy, nội dung nêu trên tại dự thảo Nghị định mới đánh dấu một bước chuyển đổi quan trọng, tập trung vào việc tăng cường hậu kiểm mỹ phẩm nhằm khắc phục những bất cập hiện hành. Mục tiêu chính là nâng cao hiệu quả kiểm tra, giám sát, đồng thời cắt giảm thủ tục hành chính và thực hiện cam kết theo Hiệp định về hệ thống hòa hợp ASEAN trong quản lý mỹ phẩm, góp phần xây dựng một thị trường mỹ phẩm minh bạch và an toàn hơn cho người tiêu dùng.