Tiềm năng và những rủi ro

Sự bùng nổ của tài sản mã hóa đã mở ra một kỷ nguyên mới trên thị trường tài chính. Hơn 17 triệu người Việt năm 2024 sở hữu tài sản số, con số vẫn cao so với trung bình toàn cầu. Tuy nhiên, bên cạnh triển vọng phát triển, thị trường này cũng đối mặt với không ít nguy cơ như biến động giá mạnh, giá trị của tài sản số thường dao động không kiểm soát, gây ảnh hưởng lớn đến lợi nhuận của nhà đầu tư.

Tính ẩn danh trong giao dịch, mặc dù tạo điều kiện thuận lợi cho giao dịch, nhưng sự ẩn danh lại dễ bị lợi dụng trong các hoạt động rửa tiền hay tài trợ khủng bố.

Rủi ro từ các giao dịch không minh bạch, sự thiếu hụt các quy định pháp lý nghiêm ngặt có thể tạo môi trường cho các hành vi lừa đảo và các hoạt động kinh tế ngầm.

Những nỗ lực quản lý của Nhà nước

Nhận thấy tầm quan trọng của việc quản lý tài sản số, Bộ Tài chính đã tiến hành rà soát, thanh tra và đề xuất xây dựng khuôn khổ pháp lý để tạo ra môi trường giao dịch minh bạch và an toàn. Vào chiều ngày 5/3, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi đã trình bày chi tiết các hướng đi cụ thể như:

Xây dựng sàn giao dịch được cấp phép: Việc tổ chức các sàn giao dịch tiền ảo dưới sự giám sát của Nhà nước sẽ giúp đảm bảo quyền lợi cho các tổ chức và cá nhân tham gia, đồng thời tạo ra môi trường đầu tư an toàn và minh bạch.

Triển khai cơ chế giám sát chặt chẽ: Nhà nước đang nỗ lực xây dựng cơ chế thí điểm có kiểm soát (sandbox) nhằm quản lý hiệu quả hoạt động giao dịch và đầu tư tài sản số, giảm thiểu tối đa các rủi ro mất mát thuế và các hành vi bất hợp pháp như rửa tiền hoặc tài trợ khủng bố.

Trong một buổi phóng vấn, ông Phan Đức Trung - Chủ tịch Hiệp hội BlockChain Việt Nam nhấn mạnh rằng, việc ban hành khung pháp lý sớm là yếu tố quyết định giúp Việt Nam vượt qua “Danh sách giám sát tăng cường” của lực lượng đặc nhiệm tài chính về chống rửa tiền (FATF), vốn đã đưa quốc gia vào danh sách xám do những bất cập trong cơ chế phòng chống rửa tiền và tài trợ khủng bố.

Các cơ quan chức năng đã nhận thức được tính cấp bách của vấn đề. Tổng Bí thư Tô Lâm trong cuộc họp với Ban Chiến lược, chính sách Trung ương đã nhấn mạnh sự cần thiết của việc quản lý tiền kỹ thuật số dưới dạng tài sản ảo. Quyết định này không những nhằm ngăn chặn những tác động tiêu cực đến nền kinh tế và xã hội, mà còn đóng góp vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế quốc gia.

Trong bối cảnh đó, Quốc hội và các cơ quan liên quan được kỳ vọng sẽ sớm thể chế hóa và cụ thể hóa các quy định pháp lý liên quan đến tài sản số. Việc ban hành khung pháp lý không chỉ giúp gia tăng niềm tin của nhà đầu tư trong nước và quốc tế, mà còn góp phần hạn chế sự phát triển của nền kinh tế ngầm và các hoạt động phi pháp liên quan đến tiền ảo.

Việc quản lý tài sản số đòi hỏi một sự cân bằng tinh tế giữa thúc đẩy đổi mới sáng tạo và đảm bảo an toàn giao dịch. Nếu thực hiện đúng thời điểm với khung pháp lý minh bạch, Việt Nam không chỉ có thể khai thác hiệu quả tiềm năng của tài sản số mà còn củng cố chủ quyền tiền tệ, bảo vệ người tiêu dùng và ngăn chặn các hành vi gian lận. Đây là bước đi chiến lược đưa Việt Nam hội nhập mạnh mẽ vào kỷ nguyên số toàn cầu, tạo tiền đề cho một thị trường tài chính hiện đại, an toàn và phát triển bền vững.