Như Báo Thanh tra đã phản ánh, Dự án Thủy điện Bản Kiếng (thuỷ điện Bản Kiếng) do Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Nông Lâm Tôn Thọ làm chủ đầu tư tại tỉnh Hà Giang cũ nay là tỉnh Tuyên Quang được triển khai theo Quyết định số 695/QĐ-UBND ngày 8/4/2005; Giấy chứng nhận ưu đãi đầu tư số 2680/GCNUĐĐT ngày 5/12/2005 của UBND tỉnh Hà Giang cũ.

Thuỷ điện Bản Kiếng gồm 3 tổ máy, công suất lắp máy 3,6MW, điện lượng bình quân năm 16,2 triệu kwh/năm. Các hạng mục công trình bao gồm: Hồ chứa, đập dâng, đập tràn, cửa lấy nước, cống xả cát, đường ống áp lực, nhà máy thủy điện và trạm biến áp 35kV.

Tổng mức đầu tư là 60,665 tỷ đồng; thời gian thi công 18 tháng; thời gian chuẩn bị 6 tháng. D.A được xây dựng tại Bản Kiếng, xã Tùng Bá, huyện Vị Xuyên cũ, nay là xã Tùng Bá, tỉnh Tuyên Quang. Theo lộ trình, dự án phải phát điện toàn bộ 3 tổ máy vào quý I năm 2009, thế nhưng, đến nay, gần hết năm 2025 thì dự án vẫn còn ngổn ngang và chưa biết bao giờ mới hoàn thành.

Theo quan sát, tại khu vực suối Tát Kiếng, đơn vị thi công đổ thải sai vị trí, đất đá theo mưa lớn tràn xuống, gây bồi lấp dòng chảy, nhiều diện tích ruộng ven suối bị ảnh hưởng.

Nhiều người dân sinh sống tại đây cho biết, hồi giữa tháng 7/2025, mưa lớn tiếp tục gây sạt lở, đất đá từ khu vực đầu nguồn trôi xuống, làm hư hại hơn 20.000m2 ruộng, cùng nhiều đoạn kênh mương, ao cá của các hộ dân địa phương khiến người dân quanh chân núi thì sống trong nỗi bất an cũng nỗi lo sạt lở đe doạ đến tính mạng và tài sản.

Trao đổi với báo chí, Bà Lê Thị Ngọc - Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Nông Lâm Tôn Thọ cho biết, thời gian qua mưa nhiều, công trình buộc phải tạm dừng chờ đến khi diễn biến thời tiết tốt hơn.

Bà Ngọc thừa nhận có tình trạng sạt lở gây ảnh hưởng đời sống người dân tại địa phương sau những trận mưa lớn, đồng thời cung cấp các giấy tờ cho thấy công ty đã có nhiều động thái đền bù, hỗ trợ. 

"Chúng tôi thực tâm mong muốn người dân và chính quyền địa phương ủng hộ. Chỉ như thế dự án mới có thể sớm hoàn thiện và đưa vào vận hành, sử dụng", bà Ngọc nhấn mạnh thêm.

Công trường thi công dự án thuỷ điện Bản Kiếng không có gì sôi động. Ảnh: ND

Tìm hiểu được biết, tại các biên bản kiểm tra của UBND xã Tùng Bá từ tháng 3 – 7/2025 ghi nhận, quá trình thi công thủy điện Bản Kiếng khiến đất đá sạt trượt, tràn xuống ruộng, ảnh hưởng nhiều hộ dân hai thôn Hồng Minh và Bản Kiếng.

Trao đổi với báo chí, đại diện UBND xã Tùng Bá xác nhận những phản ánh của người dân là có cơ sở. Đất đá phát sinh trong quá trình thi công chưa được vận chuyển đến điểm tập kết.

Theo lãnh đạo địa phương, đơn vị thi công chất tạm đất đá tại khu vực đập giữ nước và tuyến dẫn, khiến khi mưa lớn xảy ra, đất đá sạt trượt, trôi xuống các khe suối, rừng tự nhiên, rừng tái sinh và ruộng đồng của người dân.

Thời điểm phát hiện, xã đã yêu cầu tạm dừng thi công từ tháng 4, phối hợp huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang (cũ, trước sáp nhập) lập biên bản, xử lý vi phạm.

Cũng theo UBND xã Tùng Bá, khu vực sạt hiện vẫn chưa được khắc phục triệt để. Đơn vị thi công dự kiến làm rọ đá xếp thành từng tầng để giữ đất, hạn chế nguy cơ sạt trượt tiếp diễn.

 Nếu đập chứa xảy ra sự cố, gần 100 hộ dân sinh sống phía hạ lưu sẽ bị ảnh hưởng trực tiếp. Do vậy cần sớm có biện pháp đảm bảo an toàn, tránh nguy cơ thiệt hại về người và tài sản.

Hiện địa phương tiếp tục thống kê thiệt hại, đề nghị bồi thường và yêu cầu đảm bảo an toàn khu đập chứa nước.

Vậy một dự án đầu tư xây dựng thuỷ điện chậm tiến độ kéo dài đã 20 năm vẫn chưa xong đã gây cho người dân và chính quyền địa phương biết bao nhiêu phiền toái trong hai thập kỷ qua