Sai phạm trải dài nhưng tất cả cán bộ chỉ rút kinh nghiệm

Ngày 5/9, trao đổi với phóng viên Báo Thanh tra về việc theo dõi, đôn đốc thực hiện sau kết luận Thanh tra đối với Dự án Tổ hợp Mê Linh Plaza, đại diện Thanh tra tỉnh Thanh Hóa cho biết: Đến nay, các đơn vị đã có liên quan đến các sai phạm trong kết luận đã tổ chức kiểm điểm. Kết quả, đối với Sở Xây dựng, các cá nhân có vi phạm, khuyết điểm nhưng chưa đến mức phải xử lý kỷ luật, thực hiện nghiêm túc kiểm điểm rút kinh nghiệm sâu sắc đối với các ông, bà: Nguyễn Mạnh Tuấn, Nguyễn Văn Thịnh, Lê Đức Quang, Phạm Huyền Nhung.

Các ông, bà: Ngô Văn Tuấn (đã chuyển công tác), Đào Vũ Việt (đã chuyển công tác), Nguyễn Minh Huân (đã nghỉ hưu), Nguyễn Bá Hùng (đã nghỉ hưu), Trần Vũ Quỳnh Anh (đã nghỉ công tác), căn cứ tính chất mức độ vi phạm, Sở Xây dựng xét thấy chưa đến mức phải xem xét kỷ luật.

Đối với Sở Kế hoạch Đầu tư (cũ), phòng Kinh tế đối ngoại chỉ nghiêm túc rút kinh nghiệm sâu sắc.

Đối với Sở Tài nguyên và Môi trường (cũ), nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường chỉ kiểm điểm rút kinh nghiệm đối với toàn thể cán bộ công chức. Kiểm điểm cá nhân, bà Ngô Thị Phượng, Chuyên viên phòng Quản lý Đất đai nghiêm túc rút kinh nghiệm sâu sắc trong tham mưu.

Kết luận thanh tra về dự án Tổ hợp Thương mại Mê Linh Plaza. Ảnh: Văn Thanh

Đặc biệt, đối với UBND TP Thanh Hóa (cũ), tập thể Phòng Tài chính Kế hoạch kiểm điểm rút kinh nghiệm sâu sắc; cá nhân ông Phạm Thành Chung, trưởng phòng kiểm điểm rút kinh nghiệm sâu sắc. Phòng Tài nguyên và Môi trường kiểm điểm rút kinh nghiệm sâu sắc; cá nhân ông Đỗ Huy Tiếp, nguyên Trưởng phòng; ông Lê Cường, chuyên viên kiểm điểm rút kinh nghiệm sâu sắc...

Trước đó, ngày 8/1/2024 Thanh tra tỉnh Thanh Hóa đã ban hành Kết luận thanh tra số 102/KL-TTTH về thanh tra toàn diện, tổng thể dự án Tổ hợp thương mại Melinh Plaza. Diện tích đất sử dụng 6,7 ha, tổng diện tích sàn xây dựng khoảng 115.000 m2; công trình chia thành 3 khu chức năng: Khu trung tâm thương mại kinh doanh theo hình thức đại siêu thị; Khu Trung tâm thương mại thấp tầng gồm hệ thống các chuỗi cửa hàng, cửa hiệu; Khu cao tầng gồm khối đế làm trung tâm kinh doanh tài chính ngân hàng, nhà hàng cửa hiệu; khối cao tầng làm văn phòng và nhà ở…

Tuy nhiên, kết luận thanh tra đã chỉ rõ hàng loạt khuyết điểm, sai phạm trong quá trình thực hiện dự án. Những vi phạm này trải dài từ khâu chấp thuận đầu tư, phê duyệt quy hoạch, quản lý đất đai đến triển khai dự án, cho thấy nhiều bất cập trong quản lý Nhà nước và trách nhiệm của chủ đầu tư.

Dự án Tổ hợp Melinh Plaza Thanh Hóa đìu hiu, vắng người ở. Ảnh: Văn Thanh

Cụ thể, ngay từ bước đầu chấp thuận chủ trương, địa điểm và cấp giấy chứng nhận đầu tư dự án đã bộc lộ những sai phạm. Đó là UBND tỉnh đồng ý chủ trương cho Công ty Cổ phần Eurowindow Holding làm chủ đầu tư, nhưng khi cấp giấy chứng nhận đầu tư (GCNĐT) lại cấp cho Công ty Cổ phần Melinh Plaza. Công ty này sau đó được UBND tỉnh cho thuê 26.242,4 m² đất để thực hiện giai đoạn 1 theo Quyết định số 1551/QĐ-UBND ngày 24/5/2012. Tuy nhiên, sau hơn 43 tháng kể từ khi được thuê đất, chủ đầu tư vẫn không triển khai thực hiện dự án theo GCNĐT số 26121000005 ngày 15/3/2012.

Theo quy định tại khoản 2 Điều 64 Luật Đầu tư 2005, dự án đã được cấp GCNĐT nhưng sau 12 tháng không triển khai, không có lý do chính đáng thì phải bị thu hồi. Dù vậy, Sở Kế hoạch và Đầu tư (nay là Sở Tài chính) lại không tham mưu thu hồi GCNĐT đã cấp, dẫn đến tình trạng kéo dài sai phạm.

Chuyển đất dịch vụ thương mại sang đất ở trái quy hoạch

Trong công tác quy hoạch, dự án được phê duyệt nhiều lần điều chỉnh quy hoạch chi tiết 1/500. Tuy nhiên, các lần điều chỉnh chưa đảm bảo đúng quy định tại Luật Quy hoạch đô thị năm 2009 và Nghị định số 37/2010/NĐ-CP. Đặc biệt, Sở Xây dựng đã tham mưu phê duyệt quy hoạch cho phép chuyển đổi mục đích sử dụng đất từ thương mại dịch vụ sang đất ở trái với quy hoạch phân khu và kế hoạch sử dụng đất đã được duyệt.

Ở khâu lựa chọn nhà đầu tư, qua thanh tra xác định có nhiều sai sót. Sau khi điều chỉnh quy hoạch, diện tích dự án 6,7 ha đã được giải phóng mặt bằng. Công ty Melinh Plaza có quyền sử dụng hợp pháp với 26.242,4 m² đất thương mại dịch vụ, nhưng phần diện tích còn lại 40.992,1 m² chưa được giao đất, cho thuê đất theo quy định. Dù vậy, Sở Xây dựng vẫn tham mưu công nhận Công ty Melinh Plaza làm chủ đầu tư toàn bộ dự án. Đây là điểm không phù hợp với Điều 13 Nghị định 71/2010/NĐ-CP về lựa chọn chủ đầu tư dự án phát triển nhà ở thương mại.

Về giải phóng mặt bằng, tổng kinh phí được duyệt là 9,95 tỷ đồng; Công ty Melinh Plaza đã chuyển hơn 9,87 tỷ đồng, và thực tế đã chi trả hơn 9,77 tỷ đồng. Đến ngày 18/12/2014, toàn bộ 67.234,5 m² đất đã được bàn giao cho chủ đầu tư. Thế nhưng, sau đó UBND thành phố Thanh Hóa (cũ) lại ban hành tới 11 quyết định thu hồi đất, trong khi đất đã bàn giao từ trước, đây là việc làm trái với quy định của pháp luật.

Trước đó, trong lúc đang thanh tra “bất ngờ” Thanh tra tỉnh Thanh Hóa có văn bản tạm dừng thanh tra do có  “nhiệm vụ đột xuất”. Ảnh: Văn Thanh

Trong công tác quản lý, sử dụng đất, Thanh tra tỉnh Thanh Hóa cũng chỉ rõ nhiều bất cập. UBND tỉnh Thanh Hóa lần lượt ban hành các quyết định giao đất, điều chỉnh đất. Tuy nhiên, việc tham mưu chuyển đổi mục đích sử dụng đất chưa được cập nhật trong kế hoạch sử dụng đất của thành phố Thanh Hóa, vi phạm Điều 52 Luật Đất đai 2013.

Mặc dù đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính, song cơ quan thanh tra khẳng định quá trình giao đất, chuyển đổi mục đích và cấp giấy chứng nhận vẫn còn nhiều điểm chưa đúng quy định, tiềm ẩn nguy cơ thất thoát và ảnh hưởng đến tính minh bạch của dự án.

Liên quan đến những sai phạm này, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa đã có văn bản chỉ đạo giao Sở Nội vụ (cũ) tham mưu cho Chủ tịch UBND tỉnh tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm đối với các tổ chức, cá nhân có khuyết điểm, vi phạm thuộc thẩm quyền quản lý đã chỉ ra trong kết luận thanh tra gồm Sở Xây dựng, Sở Tài Nguyên và Môi trường, Sở Kế hoạch Đầu tư, UBND TP Thanh Hóa.

Tuy nhiên, với những hình thức kiểm điểm nói trên là quá hời hợt, nhưng Thanh tra tỉnh Thanh Hóa đã tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh Thanh Hóa về việc các đơn vị thực hiện sau kết luận thanh tra.

Liên quan đến vụ việc này, nhiều ý kiến cho rằng với mức chỉ kiểm điểm này là chỉ làm cho có lệ, sai phạm đã được chỉ ra trong kết luận thanh tra đã quá rõ ràng và ở mức nghiêm trọng, đặc biệt là Sở Xây dựng, thế nhưng không ai bị xử lý kỷ luật hoặc chuyển cơ quan điều tra để xác minh dấu hiệu vi phạm là có dấu hiệu chưa minh bạch, chưa khách quan.

Một điều đặc biệt nữa được dư luận quan tâm là giá đất khi giao cho chủ đầu tư thấp hơn so với khu vực xung quanh. Cụ thể, tháng 1/2016 UBND tỉnh giao 67.234,5 m² đất cho chủ đầu tư thực hiện dự án. Tháng 7/2017, UBND tỉnh phê duyệt giá đất để tính tiền sử dụng đất nộp ngân sách. Trong đó, giá đất, nhà ở thấp tầng (shophouse, 18.363,9 m²) tổng giá trị 124 tỷ đồng (khoảng 6,76 triệu đồng/m²). Trung tâm thương mại cộng căn hộ cao cấp (3.756 m²), tổng giá trị 37,1 tỷ đồng (khoảng 9,88 triệu đồng/m²). Nhà ở xã hội (1.420 m²), tổng giá trị 7,9 tỷ đồng (khoảng 5,6 triệu đồng/m²).

Các ý kiến còn cho rằng, việc tham mưu lựa chọn chủ đầu tư của dự án này là chưa đúng, mà phải đưa ra đấu giá quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai thì mới đúng quy định. Do đó, trong vụ việc này có dấu hiệu "cố tình" làm trái các quy định của pháp luật, cần được các cơ quan chức năng vào cuộc kiểm tra, làm rõ, xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật.

Theo điều tra của phóng viên Báo Thanh tra, việc kết luận thanh tra mới chỉ đề cập đến trách nhiệm của cấp tham mưu sở, ngành, chưa đề cập đến cấp lãnh đạo của tỉnh đã ký duyệt hồ sơ dự án. Đặc biệt, trong danh sách kiểm điểm các sở, ngành có nêu tên các ông Ngô Văn Tuấn, Đào Vũ Việt nguyên là Giám đốc Sở Xây dựng và ông Lê Minh Huân, nguyên Phó Giám đốc Sở Xây dựng, thế nhưng các ông này cũng chỉ ở mức kiểm điểm rút kinh nghiệm và được báo cáo chưa đến mức phải xem xét xử lý kỷ luật.

Báo Thanh tra sẽ tiếp tục thông tin về vụ việc này.