Trên toàn cầu, bệnh tim mạch là nguyên nhân gây tử vong lớn nhất. Tuy nhiên, khoảng 40% các quốc gia, bao gồm Việt Nam và Trung Quốc, đột quỵ đã trở thành nguyên nhân hàng đầu gây tử vong. Đột quỵ và nhồi máu cơ tim là những biến chứng phổ biến nhất của tăng huyết áp. Điều đáng lo ngại là phần lớn các ca đột quỵ có thể phòng tránh được nếu các yếu tố nguy cơ được kiểm soát tốt.

Nhóm người có nguy cơ cao bị đột quỵ bao gồm những người mắc các bệnh như tăng huyết áp, tăng mỡ máu, đái tháo đường và rung nhĩ. Nhiều bệnh nhân không tuân thủ điều trị dự phòng. Thậm chí, nhiều người cảm thấy khỏe nên chủ quan, tự ý ngừng thuốc hoặc mua lại đơn thuốc cũ mà không tái khám để điều chỉnh liều. Trong khi đó, các bệnh này cần được điều trị lâu dài, gần như suốt đời.

Người Việt có thói quen ăn mặn, sử dụng nhiều nước mắm và chấm muối trong bữa ăn, thậm chí chấm cả trái cây và nước dừa. Lượng natri tiêu thụ trung bình của người Việt Nam cao hơn nhiều so với khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), làm tăng nguy cơ đột quỵ.

Nhận thức về nguy cơ đột quỵ của người dân Việt Nam còn thấp. Nhiều bệnh nhân không nhận ra rằng nguyên nhân đột quỵ là do không kiểm soát các bệnh nền, không tuân thủ dùng thuốc, không đo huyết áp tại nhà, hoặc vẫn hút thuốc lá và sử dụng thực phẩm không tốt. Việc tầm soát đột quỵ cũng chưa hiệu quả trên toàn quốc vì nhiều người không hiểu rõ về tầm soát và phòng ngừa.

Người dân các nước Đông Á và Đông Nam Á, bao gồm Việt Nam, có xu hướng mắc các bệnh lý vữa xơ mạch máu não nhiều hơn, góp phần làm tăng tỷ lệ đột quỵ.

Hệ thống y tế Việt Nam hiện chưa đáp ứng đầy đủ việc chăm sóc toàn diện cho người bệnh. Việc điều trị các bệnh nền đôi khi chưa đạt được mục tiêu cần thiết để phòng ngừa đột quỵ.

Phòng ngừa đột quỵ phụ thuộc rất nhiều vào ý thức của cộng đồng. Bác sĩ khuyến cáo mọi người nên đi khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm các bệnh nền như tăng huyết áp, đái tháo đường và rung nhĩ. Nếu phát hiện mắc các bệnh này, cần dùng thuốc để kiểm soát lâu dài, không tự ý ngừng thuốc hoặc mua thuốc theo đơn cũ.

Ngoài ra, cần thay đổi lối sống để giảm thiểu các yếu tố nguy cơ đột quỵ bằng cách ngừng hút thuốc lá, hạn chế bia rượu, kiểm soát cân nặng, có chế độ dinh dưỡng hợp lý và tập thể dục đều đặn. Đối với những người đã từng bị đột quỵ, việc phòng ngừa tái phát là vô cùng quan trọng, vì tỷ lệ tái phát có thể lên đến 50-70% và cơ hội điều trị lần tái phát thấp hơn lần đầu rất nhiều. Tuy nhiên, việc tuân thủ điều trị sau đột quỵ ở Việt Nam còn rất kém. Việc nâng cao nhận thức cộng đồng và tuân thủ điều trị là một bài toán cấp thiết cho Việt Nam.